Kök iki ile kök üçün toplamı kök beşe eşit değildir; kareköklü ifadelerde toplama yalnızca kök içleri aynı olan terimler arasında yapılabilir.
Kareköklü İfadeler konusu tam kare sayıları, bir sayının karekökünün hangi iki tam sayı arasında olduğunu tahmin etmeyi, ifadeleri kök dışına çıkararak sadeleştirmeyi, çarpma ve bölme işlemlerini kapsar. Rasyonel ve irrasyonel sayıların ayrımı da bu başlığa girer.
Sorularda bir karekökün sayı doğrusundaki yeri sorulabilir. Kareköklü bir eşitliği sağlayan değerlerden en büyüğü ya da en küçüğü de istenebilir. Seçeneklerde sıkça hem tam sayılar hem de kareköklü ifadeler bulunur.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruOrta
n bir pozitif tam sayıdır ve 10<n<60 koşulunu sağlar. 48n bir tam sayı, n ise 12 ile tam bölünemeyen bir sayıdır.
Buna göre n’nin alabileceği en küçük değer kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: B — 27
48=16⋅3 olduğundan 48n değerinin tam sayı olması için 3n ifadesi bir tam kare olmalıdır. Bu nedenle n, 3 ile bir tam karenin çarpımı biçiminde olmalıdır. 10<n<60 aralığında bu biçimdeki değerler 12, 27 ve 48’dir. 12 ve 48 sayıları 12 ile tam bölündüğü için dışlanır; en küçük uygun değer 27’dir.
2. soruKolay
72 sayısı sayı doğrusunda hangi iki tam sayı arasındadır?
Cevabı göster
Cevap: D — 8 ile 9 arasında
Kısaca —72, 8 ile 9 arasındadır.
82=64 ve 92=81 olduğundan 64<72<81 eşitsizliğini kurabilirsin. Pozitif sayılarda karekök sıralamayı koruduğu için 8<72<9 olur.
3. soruOrta
x ve y pozitif tam sayılardır ve x+y=50 eşitliğini sağlamaktadır.
Buna göre x⋅y çarpımının alabileceği en büyük değer kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: B — 144
Kısaca —x⋅y çarpımının alabileceği en büyük değer 144’tür.
Eşitliğin sağ tarafındaki 50=52 ifadesi irrasyonel olduğundan ve x,y pozitif tam sayı verildiğinden, köklü ifadeler a2 ve b2 biçiminde olmalıdır. Buradan a+b=5 eşitliğini sağlayan pozitif tam sayı çiftleri (1,4) ve (2,3) olarak bulunur. x=2a2 ve y=2b2 formülleri uygulandığında; (1,4) çifti için x=2,y=32 olup çarpım 64 çıkar, (2,3) çifti için ise x=8,y=18 olup çarpım 144 elde edilir. Çarpımın en büyük değeri 144 olduğundan diğer ikiliden elde edilen 64 değerine aldanmamalısın.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
LGS (Liselere Geçiş Sistemi), T.C. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama MEB ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.