Cepte soru çözLGSDenemeFen

LGS

LGS Fen deneme — ücretsiz, 20 soru, çözümlü

  • 20 soru
  • Her yanlış, bir doğrunun 1/3 kadarını götürür
  • Ücretsiz

LGS denemesinin Fen bölümü — 20 soru. Şıkları işaretle, en altta Bitir’e bas; doğru, yanlış ve netini gör.

Bu deneme, uygulamadaki 1. Deneme ile aynıdır. Soruları burada çözersen, bu denemeye uygulamada süre tutarak girmek istediğinde sorular sana artık yeni gelmez.

Sen çözerken hiçbir soru işaretlenmez — sınavdaki gibi. Cevaplar ve çözümler, bitirdiğinde açılır. İşaretlediklerin bu tarayıcıda saklanır; sekmeyi kapatsan da kaybolmaz.

1. soru

Aşağıdaki tabloda bazı işlemler ve bu işlemlere ait gözlemler verilmiştir.

İşlemGözlemBuz kalıbının erimesiKatı buz sıvı suyadönüştü.Kâğıdın yakılmasıKül ve dumanoluştu; ısı ve ışıkyayıldı.Şekerin sudaçözünmesiŞeker görünmezoldu; tatlı bir çözeltioluştu.Tuz kristallerinindövülmesiTuz toz hâline geldi.

Buna göre hangi işlemde kimyasal değişim gerçekleşmiştir?

Cevabı göster

Cevap: B — Kâğıdın yakılması

Kısaca — Kâğıdın yakılması kimyasal değişimdir.

Kül ve duman gibi yeni maddelerin oluştuğunu, ayrıca ısı ve ışık yayıldığını görüyorsun; bunlar kimyasal değişimin kanıtlarıdır. Buzun erimesinde yalnızca hâl, tuzun dövülmesinde biçim ve tanecik boyutu, şekerin suda çözünmesinde ise dağılma biçimi değişir; yeni madde oluşmaz.

2. soru

DNA molekülünde bulunan azotlu organik bazlar arasında baz eşleşmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: B — Adenin her zaman Timin ile eşleşir.

DNA’da baz eşleşmesi kuralına göre Adenin (A) daima Timin (T) ile, Guanin (G) daima Sitozin (S) ile eşleşir.

3. soru

Özdeş tuğlaların zemine yerleştirilmesi

Özdeş tuğlaGeniş taban yüzeyiÖzdeş tuğlaDar kenar

Ağırlıkları birbirine eşit olan iki özdeş tuğladan biri geniş ve düz taban yüzeyi üzerine, diğeri ise dar kenarı üzerine gelecek şekilde yumuşak toprak zemine bırakılıyor. Bir süre sonra bakıldığında dar kenarı üzerinde duran tuğlanın toprakta bıraktığı izin, diğerine göre daha derin olduğu görülüyor.

Bu gözlem, katı basıncı ile ilgili aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

Cevabı göster

Cevap: B — Dar kenar üzerindeki tuğlanın zemine temas eden yüzey alanı daha küçük olduğundan oluşan basınç daha büyüktür.

Tuğlaların ağırlığı, yani zemine uyguladıkları kuvvet eşittir; bu nedenle iz derinliğindeki fark temas yüzey alanından kaynaklanır. Dar kenar üzerindeki tuğlanın zemine temas eden yüzey alanı küçük olduğundan aynı kuvvet daha küçük bir alana etki eder ve basınç büyüyerek iz daha derin oluşur.

4. soru

Tarım alanındaki beslenme ilişkileri

Zararlı böcekFareKuş

Bir tarım alanında ilaçlama sonucu zararlı böceklerin sayısı azalınca bu böceklerle beslenen kuşların sayısı düşmüş, kuşların azalmasıyla onların avladığı fare sayısı bir süre sonra artmıştır. Buna göre, bu gözlem aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?

Cevabı göster

Cevap: A — Beslenme ilişkilerindeki bir değişim birden fazla canlı grubunun sayısını etkileyebilir.

Kısaca — Beslenme ilişkilerindeki bir değişim, birden fazla canlı grubunda ardışık sayı değişiklikleri oluşturabilir.

İlaçlama böcekleri azaltınca bu böceklerle beslenen kuşların besin kaynağı azalmış ve kuş sayısı düşmüştür. Kuşların azalması da avladıkları fareler üzerindeki baskıyı azaltarak fare sayısının artmasına yol açmıştır.

5. soru

Negatif yüklü metal bir küre iletken tel ile toprağa bağlandığında elektronlar toprak yönünde hareket etmektedir.

Buna göre,

I. Topraklama, cisimdeki fazla yükün dengelenmesini sağlayabilir.

II. Negatif yüklü cisim topraklandığında elektronlar toprağa geçebilir.

III. Topraklama sonunda cisim her zaman pozitif yükle yüklenir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: A — I ve II

Topraklama fazla yüklerin dengelenmesini sağlar. Negatif yüklü cisimde fazla elektron bulunduğundan elektronlar toprağa geçebilir. Cisim her zaman pozitif yüklenmez; nötr hâle gelebilir.

6. soru

Bir bölgede gün içinde rüzgârın kuvvetlendiği ve yağmur yağdığı gözleniyor. Yalnızca bu gözlemlere dayanılarak aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılabilir?

Cevabı göster

Cevap: D — Bölgede kısa süreli atmosfer koşullarına ilişkin hava olayları gözlenmiştir.

Kısaca — Gün içinde rüzgârın kuvvetlenmesi ve yağmur yağması hava olayıyla ilgilidir. Hava olayları, belirli bir yerde kısa sürede gözlenen atmosfer koşullarıdır. Bu gözlemler gün içindeki durumu anlatır; iklim ise bir bölgenin uzun yıllar boyunca gözlenen hava koşullarının genel özelliklerini ifade eder.

7. soru

X ve Y elementleri uygun koşullarda tepkimeye girerek Z maddesini oluşturuyor.

Buna göre bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: D — Kimyasal tepkime sonucunda yeni bir bileşik oluşmuştur.

Kısaca — X ve Y’nin tepkimeye girmesiyle farklı özelliklere sahip yeni bir bileşik olan Z oluşmuştur.

Kimyasal tepkimelerde başlangıçtaki maddelerin yapısı değişir ve yeni maddeler meydana gelir. Bu nedenle olay fiziksel karışım ya da hâl değişimi değil, bileşik oluşumuyla sonuçlanan bir kimyasal tepkimedir.

8. soru

Bir DNA molekülünün birinci zincirinde en çok bulunan baz adenin, en az bulunan baz ise guanindir.

Buna göre ikinci zincir için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: B — En çok bulunan baz timin, en az bulunan baz sitozindir.

Kısaca — İkinci zincirde en çok timin, en az sitozin bulunur.

Birinci zincirdeki her adenin ikinci zincirde timinle, her guanin ise sitozinle eşleşir. Bu nedenle birinci zincirde en yüksek sayıya sahip olan adeninin karşılığı, ikinci zincirde en yüksek sayıya sahip timin olur. Benzer biçimde en az bulunan guaninin karşılığı olan sitozin de ikinci zincirde en az bulunan bazdır.

9. soru

Bir öğrenci aynı yükü üç farklı makara düzeneğiyle aynı yüksekliğe sabit süratle kaldırıyor. I. düzenekte yalnızca bir sabit makara bulunuyor ve yükü bir ip parçası taşıyor. II. düzenekte bir sabit ve bir hareketli makara bulunuyor; yükü hareketli makarayla birlikte iki ip parçası taşıyor. III. düzenekte bir sabit ve yükle birlikte hareket eden iki makara bulunuyor; yükü hareketli makaralarla birlikte dört ip parçası taşıyor. Her düzenekte yükü taşıyan ip parçaları düşeydir ve bu parçalardaki gerilme kuvvetleri birbirine eşittir. Sürtünmeler, iplerin ve makaraların ağırlıkları önemsenmiyor. Buna göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: D — I’den III’e doğru uygulanan kuvvet azalır, ancak ipin çekilme mesafesi artar.

Hareketli makara sayısı arttıkça kuvvetten kazanç artar ve daha az kuvvet yeterli olur. Ancak basit makinelerde işten kazanç olmadığından kuvvetten kazanılan yoldan kaybedilir; ipin çekilme mesafesi artar. Yapılan iş her üç düzenekte de aynıdır.

10. soru

Su ekosistemindeki besin zinciri

AlgKüçük balıkBüyük balıkBalıkçıl kuş

Bir su ekosisteminde besin zinciri alg -> küçük balık -> büyük balık -> balıkçıl kuş şeklindedir. Suda çözünmüş ve canlı vücudundan kolay atılamayan bir kirletici bu zincire girerse en fazla hangi canlıda birikmesi beklenir?

Cevabı göster

Cevap: A — Balıkçıl kuş

Vücuttan kolay atılamayan kirleticiler üst basamaklara doğru artarak birikir. En üst tüketici balıkçıl kuştur.

11. soru

Kapalı bir kapta P ve R maddeleri tepkimeye girerek yeni bir madde oluşturuyor. Deney boyunca kabın toplam kütlesi değişmiyor.

I. Atom sayısı korunmuştur.

II. Yeni bağlar oluşmuştur.

III. P ve R maddelerinin özellikleri değişmeden kalmıştır.

Buna göre yargılardan hangileri doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: D — I ve II

Kimyasal tepkimede atomlar korunur ve kütle değişmez; bağlar kırılıp yenileri oluşur. Ürünler ise başlangıç maddelerinden farklı özellik gösterir, bu yüzden III yanlıştır.

12. soru

Yatay zemine konulan K, L ve M bloklarıyla ilgili şu bilgiler verilmiştir: • L’nin ağırlığı en büyük, zemine temas eden alanı ise en küçüktür. • K’nin ağırlığı en küçük, zemine temas eden alanı ise en büyüktür. • M’nin ağırlığı ve temas alanı diğer ikisinin arasındadır.

Buna göre bloklardan hangisinin zemine yaptığı basınç en büyüktür?

Cevabı göster

Cevap: B — L

Katı basıncı ağırlık arttıkça artar, temas alanı küçüldükçe artar. L hem en büyük ağırlığa hem de en küçük temas alanına sahip olduğundan her iki değişken de basıncı artırma yönünde etki eder; L’nin basıncı en büyüktür.

13. soru

Bir DNA molekülünün tamamında toplam adenin sayısı toplam guanin sayısından fazladır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: C — DNA’nın tamamında toplam timin sayısı toplam sitozin sayısından fazladır.

Çift zincirli DNA’da toplam adenin = toplam timin ve toplam guanin = toplam sitozin olduğundan, toplam A > toplam G ise toplam T > toplam C olur.

14. soru

Elementlerin özellikleri

ElementVerilen bilgiXY ile aynı periyotta;son katmanında 7elektron varYAtom numarası 12ZY ile aynı grupta;Y’den bir fazlaelektron katmanınasahip

Atom numaraları 3 ile 20 arasında olan X, Y ve Z birbirinden farklı elementlerdir. Y’nin atom numarası 12’dir. X ve Y aynı periyottadır. Y ve Z aynı gruptadır. X’in son katmanında 7 elektron vardır. Z, Y’den bir fazla elektron katmanına sahiptir. Buna göre X, Y, Z atom numaraları sırasıyla hangisidir?

Cevabı göster

Cevap: D — 17, 12, 20

Atom numarası 12 olan Y, üçüncü periyot ve ikinci gruptadır. Y ile aynı grupta olup bir fazla elektron katmanına sahip element atom numarası 20 olan Z’dir. X, Y ile aynı periyotta ve son katmanında 7 elektron bulundurduğu için atom numarası 17'dir. Bu koşullar X=17, Y=12, Z=20 değerlerini verir.

15. soru

Pozitif yüklü metal bir küre iletken bir tel ile toprağa bağlanıyor.

Buna göre,

I. Elektronlar toprak yönünden küreye doğru hareket eder.

II. Topraklama sonunda küre nötr hâle gelebilir.

III. Topraklamada her zaman küreden toprağa elektron geçer.

yargılarından hangileri doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: B — I ve II

Pozitif yüklü cisimde elektron eksikliği vardır; topraklandığında elektronlar topraktan cisme doğru hareket eder ve cisim nötr hâle gelebilir. Bu nedenle her zaman küreden toprağa elektron geçmez; pozitif yükte tersi olur.

16. soru

Eş yükseltideki üç kentin enlemleri tablodaki gibidir.

KentEnlemK40° KuzeyL23,5° KuzeyM23,5° Güney

Buna göre öğle saatinde birim yüzeye düşen Güneş enerjisiyle ilgili hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: A — L’de 21 Haziran’daki enerji, aynı kentte 21 Aralık’takinden fazladır.

L kenti Kuzey Yarım Küre’deki dönence üzerindedir. Buraya öğle vakti Güneş ışınları 21 Haziran’da dik, 21 Aralık’ta eğik gelir; bu nedenle birim yüzeye düşen enerji 21 Haziran’da daha fazladır. Doğru seçenek A’dır. M’de enerji 21 Aralık’ta daha fazladır. 21 Haziran’da L, M’den; 21 Aralık’ta ise L, K’den daha dik ışın alır.

17. soru

Katı bir cismin unla kaplı zemine uyguladığı basıncı etkileyen değişkenleri incelemek için özdeş kil bloklar kullanılarak şekildeki işlemler yapılıyor.

DurumUn zemindekidüzenekIİki özdeş blok yanyana yapıştırılarakkonuluyor.IIİki özdeş blok üstüste yapıştırılarakkonuluyor.IIIBir bloğun üzerineelle dik kuvvetuygulanıyor.IVÜç özdeş blok yanyana yapıştırılarakkonuluyor.

Her durumda bloğun unda bıraktığı izin derinliği ölçülüyor. I. ve IV. durumlarda iz derinlikleri birbirine eşit ve diğerlerinden küçük; III. durumda ise iz derinliği en büyüktür.

Buna göre basıncın, cismin yüzeye uyguladığı kuvvete bağlı olduğu sonucuna numaralı durumların hangilerinde ölçülen derinlikler karşılaştırıldığında ulaşılabilir?

Cevabı göster

Cevap: C — II ve III

Kısaca — Kuvvetin basınca etkisini araştırmak için II ve III. durumlar karşılaştırılmalıdır.

Bir değişkenin etkisini sınarken diğer değişkeni sabit tutmalısın. II ve III’te unla temas eden taban alanı aynıdır; ancak III’te elle uygulanan ek kuvvet nedeniyle yüzeye etki eden toplam kuvvet daha büyüktür. İz derinliklerinin farklı olması böylece basıncın uygulanan kuvvete bağlı olduğunu gösterir.

18. soru

Enerji aktarımı ve zincir dışı kullanım

%25Kalanın %10'u%10%40Kalanın %10'uAlg (80 000 kJ)SalyangozSu piresiKüçük balıkParazitBalıkçıl

Bir su ekosisteminde alg → su piresi → küçük balık → balıkçıl besin zinciri incelenmektedir. Alglerde başlangıçta 80 000 kJ enerji bulunmaktadır. Su pirelerine aktarım başlamadan önce alglerdeki enerjinin %25’i zincir dışındaki salyangozlarca tüketiliyor. Balıkçıllara aktarım başlamadan önce küçük balıklardaki enerjinin %40’ı zincir dışındaki parazitlerce kullanılıyor. Her basamaktan sonraki basamağa, belirtilen zincir dışı tüketim varsa bu tüketimden sonra kalan enerjinin %10’u aktarılıyor. Verilen bilgilere göre balıkçıllara kaç kJ enerji aktarılır?

Cevabı göster

Cevap: A — 36

Kısaca — Zincir dışı tüketimler ve %10’luk aktarımlar sonunda balıkçıllara 36 kJ enerji ulaşır. Salyangozların tüketiminden sonra alglerde 80 000×0,75=60 000 kJ kalır. Su pirelerine 60 000×0,10=6 000 kJ, küçük balıklara ise 6 000×0,10=600 kJ aktarılır. Parazitler bu enerjinin %40’ını kullandığından 600×0,60=360 kJ kalır. Balıkçıllara kalan enerjinin %10’u, yani 360×0,10=36 kJ aktarılır.

19. soru

Çift zincirli bir DNA parçasının birinci zincirinde adenin sayısı timin sayısından, guanin sayısı da sitozin sayısından fazladır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: C — İkinci zincirde timin sayısı adenin sayısından, sitozin sayısı da guanin sayısından fazladır.

Kısaca — İkinci zincirde timin adeninden, sitozin de guaninden fazladır.

Karşılıklı zincirlerde A ile T, G ile C eşleşir. Bu yüzden T2=A1 ve A2=T1 olduğundan A1>T1 eşitsizliği ikinci zincirde T2>A2 biçimine dönüşür. Benzer şekilde C2=G1 ve G2=C1 olduğundan G1>C1 bilgisi C2>G2 sonucunu verir.

20. soru

Koruyucu ambalajlarda kullanılabilecek saf dolgu maddeleri inceleniyor. X ve Y aynı saf maddeden, Z ise başka bir saf maddeden alınmıştır. Y ile Z’nin kütleleri eşittir; X’in kütlesi bilinmemektedir.

Özdeş ısıtıcılarla önce her örneğin tamamen katı hâlden başlayarak kendi erime sıcaklığında tamamen erimesi için geçen süre ölçülüyor. Daha sonra tamamı sıvı olan örneklerin, hepsinin sıvı hâlde kaldığı aynı iki sıcaklık arasındaki ısınma süreleri belirleniyor.

Örnek | Erime süresi (dk) | Sıvı hâlde ısınma süresi (dk) X | 2 | 4 Y | 4 | 8 Z | 2 | 4

Isıtıcılar eşit sürede eşit ısı veriyor. Örneklerin kütleleri değişmiyor ve ısı alışverişi yalnızca ısıtıcılarla örnekler arasında gerçekleşiyor.

I. X’in kütlesi Z’ninkinden küçüktür.
II. X’in sıvı hâldeki öz ısısı Z’ninkinden büyüktür.
III. Eşit kütleli X ve Z katılarını kendi erime sıcaklıklarında tamamen eritmek için eşit ısı gerekir.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

Ölçülen süreXYZErime sıcaklığındakikatının tamamenerimesi2 dakika4 dakika2 dakikaSıvı hâlde aynı ikisıcaklık arasındaısınma4 dakika8 dakika4 dakika
Cevabı göster

Cevap: A — I ve II

Aynı maddeden olan X, Y’den daha kısa sürede eridiği için X’in kütlesi daha küçüktür. Y ve Z eşit kütleli olduğundan X’in kütlesi Z’den de küçüktür. Eşit kütleli Y ve Z’nin aynı sıcaklık artışı için gereken ısınma süreleri karşılaştırıldığında Y’nin, dolayısıyla aynı maddeden X’in sıvı öz ısısının daha büyük olduğu anlaşılır. Y ve Z eşit kütleli olmalarına rağmen farklı sürelerde eridiğinden eşit kütleli X ve Z’yi eritmek için gereken ısılar eşit değildir. I ve II doğrudur.

Uygulamada süre işler, ara verip kaldığın yerden devam edebilirsin, bittiğinde her sorunun çözümünü ve sınavın kendi ölçeğinde bir puan tahmini görürsün. Muafiyetini ve ek süreni uygulamada da seçebilirsin; süre ve puan ona göre işler.

Denemenin tamamını uygulamada çöz

Denemenin diğer bölümleri

LGS denemesinin tamamı · LGS hakkında her şey